Khi thiên tai, bão lũ ập đến, dòng tiền đứt gãy và thiệt hại tài sản khiến nhiều khách hàng vay vốn rơi vào cảnh quá hạn bất khả kháng. Nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn và hỗ trợ quá trình khôi phục sản xuất, ổn định đời sống, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng triển khai đồng bộ nhiều biện pháp hỗ trợ, trong đó giảm và xóa lãi vay là công cụ quan trọng giúp giảm gánh nặng tài chính ngay lập tức cho người dân và doanh nghiệp.
Bài viết dưới đây do DNP Viet Nam Law Firm biên soạn nhằm cung cấp thông tin pháp lý cần thiết, chính xác cho doanh nghiệp và khách hàng vay vốn, cùng với những lưu ý thực tiễn để khách hàng hiểu đúng và thực hiện hiệu quả thủ tục giảm và xóa lãi vay theo quy định của NHNN.
Dữ liệu sau được tham khảo tại:
(1) Công văn 9651/NHNN-TD ngày 4/11/2025;
(2) Công văn 10328/NHNN-TD ngày 25/11/2025;
(3) Nghị định 55/2015/NĐ-CP ngày 9/6/2015 của Chính phủ về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 116/2018/NĐ-CP ngày 7/9/2018, Nghị định số 156/2025/NĐ-CP ngày 16/6/2025 và Thông tư 29/2025/TT-NHNN ngày 30/9/2025 của NHNN.
1. Các hình thức hỗ trợ giảm, xóa lãi vay
NHNN yêu cầu các tổ chức tín dụng (TCTD) chủ động áp dụng các biện pháp hỗ trợ cho khách hàng bị thiệt hại do bão, lũ; các hình thức chính bao gồm:
- Giảm lãi suất vay tạm thời cho dư nợ hiện hữu (mức giảm giao động 0,5%-2%/năm trong 3-6 tháng, mức giảm cụ thể do từng ngân hàng quyết định).
- Miễn/giảm phí và lãi phạt (phí phạt trả chậm, phí tái cấu trúc…) theo chính sách từng TCTD.
- Cơ cấu lại nợ/gia hạn thời hạn trả nợ để giảm áp lực trả nợ ngắn hạn.
- Khoanh nợ hoặc xóa nợ trong trường hợp thiệt hại nặng, không có khả năng trả lại, chỉ thực hiện khi đủ điều kiện và được TCTD xét duyệt.
- Cung cấp tín dụng mới với lãi suất ưu đãi để khôi phục sản xuất, kinh doanh.
2. Khu vực, đối tượng và điều kiện áp dụng
2.1. Khu vực áp dụng
- Các biện pháp được triển khai cho các địa bàn thuộc khu vực miền Trung bị ảnh hưởng trực tiếp bởi bão, lũ như sau:
- Công văn 9651/NHNN-TD: Hà Tĩnh, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi.
- Công văn 10328/NHNN-TD: Khánh Hòa, Gia Lai, Đắk Lắk, Lâm Đồng.
2.2. Đối tượng áp dụng
- Cá nhân, hộ gia đình, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất có dư nợ tại TCTD và bị thiệt hại bởi thiên tai (tổn thất tài sản, ngừng sản xuất, mất nguồn thu).
2.3. Điều kiện áp dụng
- Có bằng chứng thiệt hại do thiên tai (biên bản xác nhận của chính quyền địa phương, hình ảnh, báo cáo thiệt hại);
- Có dư nợ còn hiệu lực tại TCTD và khả năng thanh toán bị ảnh hưởng thực tế do thiên tai;
- Nộp đơn đề nghị hỗ trợ và hồ sơ liên quan theo quy định của TCTD.
- Những điều kiện chi tiết (ví dụ tiêu chí thiệt hại, thời hạn giảm lãi cụ thể) được TCTD căn cứ Công văn của NHNN và quy định nội bộ để áp dụng.
3. Trình tự, thủ tục cơ cấu lại thời hạn trả nợ
3.1. Hồ sơ đề nghị
- Đơn đề nghị khoanh nợ/hỗ trợ (do khách hàng lập).
- Văn bản thông báo thiên tai trên phạm vi rộng của UBND cấp tỉnh.
- Văn bản xác nhận thiệt hại tài sản/vốn vay do thiên tai của UBND cấp xã.
- Hợp đồng tín dụng, sao kê dư nợ, các chứng từ liên quan đến khoản vay.
- Báo cáo thẩm định của chi nhánh tín dụng/quỹ tín dụng về thiệt hại, khả năng trả nợ sau hỗ trợ, phương án sản xuất, kinh doanh và kế hoạch trả nợ.
Ngoài ra, TCTD có thể yêu cầu bổ sung tài liệu khác theo quy định nội bộ.
3.2. Quy trình thực hiện
*Mẫu số 01, 02, 03 ban hành kèm theo Nghị định số 116/2018/NĐ-CP.
- Trong 30 ngày kể từ khi có thông báo thiên tai dịch bệnh của UBND tỉnh hoặc từ ngày xảy ra thiệt hại: Chi nhánh tổ chức tín dụng/quỹ tín dụng phối hợp khách hàng lập hồ sơ đề nghị khoanh nợ và lập Danh sách khách hàng (Mẫu 01) gửi Sở Tài chính và NHNN chi nhánh tỉnh.
- Trong 15 ngày sau khi nhận hồ sơ: NHNN chi nhánh tỉnh chủ trì phối hợp Sở Tài chính kiểm tra, xác nhận tính hợp pháp của hồ sơ; tổng hợp và trình UBND tỉnh xác nhận Danh sách khách hàng, đồng thời lập báo cáo theo Mẫu 02 gửi NHNN Việt Nam và Bộ Tài chính.
- Trong 15 ngày kể từ khi UBND tỉnh xác nhận: Chi nhánh tổ chức tín dụng báo cáo trụ sở chính để kiểm tra và tổng hợp toàn bộ hồ sơ; trụ sở chính lập Danh sách khách hàng theo Mẫu 03 và gửi NHNN Việt Nam và Bộ Tài chính đề nghị xem xét khoanh nợ.
- Trong 30 ngày sau khi nhận đủ hồ sơ: NHNN Việt Nam chủ trì phối hợp Bộ Tài chính quyết định khoanh nợ hoặc trình Thủ tướng quyết định.
“Nội dung trên được DNP Viet Nam Law Firm cung cấp nhằm mục đích tham khảo. Để được tư vấn pháp lý chi tiết, chính xác và phù hợp với nhu cầu cụ thể, Quý khách hàng/Quý đối tác vui lòng liên hệ với chúng tôi qua thông tin bên dưới.”
—————————————-
CÔNG TY LUẬT TNHH DNP VIỆT NAM – DNP VIET NAM LAW FIRM
🏢Lầu 5, Số 52 Đường Nguyễn Thị Nhung, Khu Đô Thị Vạn Phúc, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.
📞Hotline: 0987.290.273 (Thạc sĩ Luật sư Đinh Văn Tuấn).
📩 Email: info@dnp-law.com.Website: https://www.dnp-law.com/vi/
