Năm 2025, Việt Nam tiếp tục là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI). Vị thế này được củng cố trong khu vực Đông Nam Á. Một nhân tố tạo nên thay đổi lớn là sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế số và TMĐT. Sự tăng trưởng này đã định hình lại xu hướng đầu tư quốc tế vào Việt Nam. DNP Viet Nam Law Firm sẽ phân tích các tác động nổi bật của xu hướng này. Bài viết sau sẽ làm rõ cả cơ hội và thách thức với môi trường FDI tại Việt Nam.
1. Bối cảnh phát triển kinh tế số và TMĐT tại Việt Nam
1.1 Quy mô thị trường và tăng trưởng
– Đối với nền tảng TMĐT:
- Trong năm 2024, thị trường thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ. Quy mô thị trường ước tính vượt mức 25 tỷ USD trong năm nay. Mức tăng trưởng đạt khoảng 20% so với năm 2023. Dữ liệu được công bố bởi Bộ Công Thương và báo cáo e‑Economy SEA 2024. (Nguồn: Vietnam Investment Review, 03/01/2025)
- Bốn nền tảng lớn gồm Shopee, Lazada, TikTok Shop và Tiki tiếp tục dẫn đầu thị trường. Tổng giá trị giao dịch (GMV) của các nền tảng này đạt khoảng 13,8 tỷ USD. Con số này tăng trưởng 40% so với cùng kỳ năm trước. (Nguồn: VNExpress International, 30/01/2025)
– Đối với kinh tế số nói chung:
- Việt Nam đặt mục tiêu kinh tế số chiếm 20% GDP vào năm 2025. Đến năm 2030, tỷ lệ này sẽ tăng lên 30% GDP. Tỷ trọng kinh tế số trong từng ngành đạt ít nhất 10% vào năm 2025. Chỉ tiêu này sẽ tăng gấp đôi vào năm 2030. Việt Nam cũng đặt mục tiêu vào top 30 quốc gia dẫn đầu về công nghệ thông tin. Ngoài ra, mục tiêu còn bao gồm chỉ số cạnh tranh và đổi mới sáng tạo toàn cầu. Mốc thời gian hoàn thành các mục tiêu là vào cuối thập kỷ này. (Nguồn: VnEconomy, 24/6/2025)
- Mạng 5G đang phát triển rất nhanh và dần trở nên phổ biến trên toàn cầu. Hiện tại, 5G chiếm 22% tổng số thuê bao di động toàn cầu. Số lượng thuê bao 5G hiện đạt khoảng 1,9 tỷ trên toàn thế giới. Dự báo đến năm sau, số này sẽ tăng lên 5,6 tỷ thuê bao. Khi đó, 5G sẽ chiếm khoảng 60% tổng số thuê bao di động toàn cầu. (Nguồn: VnEconomy, 24/6/2025)
1.2 Hạ tầng và hành lang pháp lý
– Luật Giao dịch điện tử 2023 và các nghị định hướng dẫn đang tạo môi trường pháp lý minh bạch cho hoạt động đầu tư, kinh doanh số.
– Đầu tư vào hạ tầng viễn thông, trung tâm dữ liệu và hệ sinh thái thanh toán số đang thu hút sự quan tâm của nhiều nhà đầu tư quốc tế.
2. Tác động của kinh tế số đến xu hướng FDI tại Việt Nam
– Tăng trưởng công nghệ: Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư trong lĩnh vực công nghệ, đặc biệt là thương mại điện tử và fintech.
– Chính sách hỗ trợ: Chính phủ triển khai nhiều chính sách khuyến khích đầu tư vào kinh tế số, bao gồm ưu đãi thuế và phát triển hạ tầng công nghệ.
– Chuyển dịch chuỗi cung ứng: Nhiều công ty quốc tế đầu tư vào Việt Nam để tận dụng chi phí lao động cạnh tranh và môi trường đầu tư thuận lợi, đặc biệt trong sản xuất điện tử và năng lượng tái tạo.
– Thách thức và cơ hội: Việt Nam cần cải thiện chất lượng hạ tầng và nguồn nhân lực để thu hút FDI hiệu quả trong bối cảnh kinh tế số đang phát triển.
3. Cơ hội và thách thức cho doanh nghiệp FDI trong lĩnh vực TMĐT tại Việt Nam
| Cơ hội | Thách thức |
| – Thị trường nội địa lớn: Gần 80 triệu người dùng Internet, tỷ lệ dân số trẻ cao, thói quen mua sắm trực tuyến gia tăng. – Chính sách thu hút đầu tư: Việt Nam áp dụng nhiều ưu đãi thuế và hỗ trợ thủ tục đầu tư cho doanh nghiệp số và công nghệ cao. – Vị trí địa lý chiến lược: Kết nối thuận lợi với các trung tâm công nghệ của Trung Quốc, Hàn Quốc, Singapore… – Nguồn nhân lực trẻ, linh hoạt: Nhiều kỹ sư công nghệ giỏi, chi phí nhân công thấp, dễ đào tạo. | – Khung pháp lý còn đang hoàn thiện: Dù Việt Nam đã có nhiều tiến bộ, nhưng các quy định về dữ liệu cá nhân, thuế trong nền kinh tế số, và bảo hộ người tiêu dùng vẫn đang trong quá trình hoàn thiện. – Cạnh tranh ngày càng gay gắt: Sự hiện diện mạnh mẽ của các “ông lớn” như Shopee, Lazada, TikTok Shop đặt ra thách thức lớn cho nhà đầu tư mới trong lĩnh vực TMĐT. – An ninh mạng và bảo mật dữ liệu: Các doanh nghiệp FDI cần tuân thủ nghiêm ngặt Luật An ninh mạng, các tiêu chuẩn về bảo mật, mã hóa và lưu trữ dữ liệu trong nước. |
4. Định hướng thu hút FDI trong lĩnh vực kinh tế số
– Hoàn thiện khuôn khổ pháp lý: Cần cập nhật quy định pháp luật phù hợp với sự phát triển nhanh của công nghệ, đồng thời tăng cường an ninh, an toàn mạng và kiểm soát tội phạm công nghệ cao.
– Phát triển nguồn nhân lực số: Đẩy mạnh đào tạo kỹ năng số ở mọi cấp độ, đặc biệt tại các trường đại học và trong nội bộ các cơ quan, doanh nghiệp.
– Đầu tư hạ tầng số: Xây dựng hạ tầng viễn thông, dữ liệu và thanh toán số hiện đại để đáp ứng nhu cầu chuyển đổi số và thu hút đầu tư.
– Cải cách bộ máy hành chính: Tiến tới bộ máy quản trị thông minh, đồng bộ số hóa hoạt động của Nhà nước ở tất cả các cấp.
– Ưu tiên thu hút FDI công nghệ cao: Tập trung mời gọi đầu tư vào các ngành công nghệ cao như AI, IoT, điện toán đám mây, và xây dựng quy hoạch FDI gắn với thế mạnh địa phương.
5. Kết luận
Kinh tế số và thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ, mở ra chương mới cho thu hút FDI. Không chỉ tăng về số lượng, FDI vào Việt Nam còn nâng cao chất lượng và hàm lượng công nghệ. Để tận dụng, Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện thể chế và đầu tư hạ tầng đồng bộ. Bên cạnh đó, cần phát triển nguồn nhân lực và cải cách toàn diện môi trường kinh doanh. Những nỗ lực này giúp Việt Nam khẳng định vị thế là điểm đến chiến lược của dòng vốn FDI. Đây là bước tiến quan trọng trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ toàn cầu.
CÔNG TY LUẬT TNHH DNP VIỆT NAM – DNP VIET NAM LAW FIRM
🏢Lầu 5, Số 52 Đường Nguyễn Thị Nhung, Khu Đô Thị Vạn Phúc, Phường Hiệp Bình, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.
📞Hotline: 0987.290.273 (Thạc sĩ Luật sư Đinh Văn Tuấn)
📩 Email: info@dnp-law.com.
Website: https://www.dnp-law.com/vi/
